De badkamer van het appartement was klein. Een douche zonder deur. Een wastafel met een spiegel die bij elke douche besloeg. Een raampje dat op een binnenplaats uitkeek, waar een kastanjeboom stond die in oktober zijn bladeren al bijna kwijt was.

Iris stond onder de douche. Sofia zat op de wc-deksel, met haar knieën opgetrokken, en at een appel.

Zo ging het nu. Sofia kwam twee, drie keer per week. Soms bleef ze slapen. Soms praatten ze tot drie uur. Soms zeiden ze niets en keken ze een film waar geen van beiden iets van onthield.

En soms, zoals nu, zat ze gewoon in de badkamer terwijl Iris douchte.

Dat was begonnen na de logeerkamer. Na de deuropening. Iris had het niet gevraagd. Sofia was gewoon binnengekomen, op een avond, toen Iris onder de douche stond, en ze was op de wc-deksel gaan zitten en had gezegd: "Ik heb iets gezien en jij hebt iets gezien. Nu zijn we quitte."

Iris had de deur niet dichtgedaan.

* * *

Ze draaide de kraan dicht. Pakte de handdoek. Stapte op het matje.

Sofia keek. Ze keek altijd. Het was een van de dingen die Iris het meest verraste aan haar nichtje: dat ze niet wegkeek. Niet uit brutaliteit. Uit belangstelling.

Iris droogde haar armen af. Haar buik. Haar benen.

Haar borsten droogde ze als laatste. Met haar rug half naar Sofia toe.

"Tante Iris."

"Hm."

"Wat zijn die lijnen?"

Iris stopte.

De handdoek bleef hangen. Ze stond daar, half gedraaid, en voelde het weer. Die oude warmte die van haar borst naar haar wangen kroop. Twintig jaar oud. Ouder.

"Welke lijnen?" vroeg ze. Wat dom was. Ze wist welke.

"Op je borsten," zei Sofia. Zacht. Niet gemeen. "Die zilveren. Ik zag ze in de logeerkamer niet. Daar had je je arm ervoor. Je hebt je arm er altijd voor."

Iris draaide zich om.

Ze liet de handdoek zakken.

* * *

Ze waren er. Ze waren er altijd geweest. Fijne lijnen, zilverwit, een beetje glanzend. Langs de bovenkant van haar borsten, waar ze zwaar werden. Langs de zijkant, waar ze naar haar oksel liepen. Een paar onder, in de plooi.

"Ik heb geen kinderen," zei Iris. "Dat weet je. Dus het komt daar niet van."

"Waarvan dan?"

Iris keek in de beslagen spiegel. Ze zag zichzelf als een vlek.

"Van twintig jaar," zei ze. "Aankomen. Afvallen. Aankomen. Elke keer dat het slecht ging met Paul, at ik. Elke keer dat ik dacht dat het beter zou worden, at ik niet. Mijn lichaam heeft het allemaal opgeschreven. Daar."

Sofia legde haar appel op de wasbak.

Ze stond op. Ze kwam voor Iris staan. Dichtbij. Zo dichtbij dat Iris de appel rook op haar adem.

Ze stak één vinger uit.

"Mag het?"

Iris knikte. Ze kon niets zeggen.

Sofia raakte een lijn aan. De langste. Aan de bovenkant van haar linkerborst. Ze volgde hem met haar vingertop, heel langzaam, van boven naar beneden, tot waar hij in de zachte huid onder haar tepel verdween.

Iris' tepel trok samen. Ze kon er niets aan doen.

Sofia zag het. Ze zei niets.

"Thomas vindt ze mooi," zei Iris. Haar stem trilde. "Hij heeft ze gekust. De eerste keer. Hij heeft elke lijn gekust. En toch leg ik mijn arm ervoor. Elke keer. Ik kan het niet laten."

"Waarom niet?"

"Omdat ik ze twintig jaar heb verstopt." Iris slikte. "Omdat ze van hem zijn. Van Paul. Van dat huis. Van elke avond dat ik in de badkamer met de deur op slot stond en ze in de spiegel zag. Het zijn zijn lijnen. Niet de mijne."

Sofia's vinger lag nog op haar huid.

"Wat wil je dan?"

Iris keek naar haar.

"Ik wil ze kiezen," zei ze. "Niet verstoppen. Niet laten kussen omdat iemand anders ze mooi vindt. Ik wil zelf iets kiezen. Mijn eigen borsten. Die ik zelf heb uitgekozen."

* * *

Sofia boog voorover.

De stoombuis van de douche tikte. Het raampje stond op een kier. Ergens op de binnenplaats zette iemand glasbakken buiten. En hier: Iris' hart in haar keel, en Sofia's adem op haar huid.

Iris wilde zeggen kus me hoger en kus me niet, in dezelfde adem. Ze zei niks.

Ze kuste de lijn.

Heel licht. Haar lippen op de zilveren streep, op de bovenkant van Iris' borst. Warm. Een beetje vochtig. Ze bleef daar. Een tel. Twee.

Iris sloot haar ogen.

Sofia's hand lag op haar heup. Op de zachte plek boven haar bekken. Ze liet hem daar liggen. Haar duim bewoog, één keer, over het bot.

Iris voelde het overal.

Ze voelde het in haar buik. In haar knieën. Tussen haar benen, waar ze nat werd zonder dat ze het wilde, of juist omdat ze het wilde, dat wist ze niet meer. Ze voelde Sofia's adem op haar huid. Ze voelde hoe dichtbij haar mond was bij de tepel.

Ze deed niets. Sofia deed niets.

Sofia trok zich terug. Langzaam.

Ze keken elkaar aan.

"Sorry," zei Sofia. Ze klonk niet sorry. Ze klonk nuchter, alsof ze een resultaat noteerde. "Ik wilde weten hoe het voelde. Voor mij."

"En?"

"Warm. Een beetje zout. Van de douche." Ze keek nog even naar de lijn. "Hij is mooi. Maar dat zeg ik niet om je te troosten. Ik zeg het omdat het zo is."

Iris lachte, en er liep één traan over haar wang die geen verdriet was. Sofia veegde hem weg met haar duim voor hij haar kaak bereikte.

"Droog je af," zei Sofia. "Je staat te druppen. Ik doe je rug."

Ze pakte de handdoek en droogde Iris' rug, en daarna, toen Iris knikte, elke lijn apart, met een hoek van de stof, langzaam. Iris liet haar armen hangen. Het lukte bijna de hele tijd.

* * *

Iris kleedde zich aan. In de gang hing nog de trouwfoto. Ze hing er al sinds de verhuizing, een jaar geleden. Ze had hem willen weghalen en had het nooit gedaan.

Zij in een witte jurk, twintig jaar jonger. Paul naast haar, in een grijs pak, met zijn hand op haar arm. Niet op haar rug. Op haar arm. Alsof hij haar tegenhield.

Sofia bleef ervoor staan.

"Oom Paul," zei ze.

"Ja."

Het werd stil. Ze keken er samen naar. Sofia's oom. Iris' ex. Dezelfde man.

"Je moeder," zei Iris. "Als ze ooit—"

"Ze weet niks."

"Ik weet het. Maar als ze ooit—"

"Dan is dat mijn zaak." Sofia keek haar aan. "Niet die van jou. Ik ben geen kind meer dat je moet beschermen. Ik ben hier omdat ik wil."

Iris knikte.

Ze pakte de foto van de muur.

Ze deed het zonder na te denken. Haar vingers vonden de spijker, de lijst kwam los, en ze zette hem met het glas naar de muur op de grond.

Er bleef een lichtere rechthoek achter op het behang.

Sofia keek ernaar. "Daar moet iets nieuws hangen," zei ze.

"Wat dan?"

"Iets van jou. Niet van hem." Ze dacht na. "Een spiegel."

"Een spiegel," herhaalde Iris. "In de gang. Zodat ik mezelf elke ochtend tegenkom als ik naar mijn werk ga."

"Precies."

"Dat is wreed."

"Dat is statistiek," zei Sofia. "Hoe vaker je iets ziet, hoe gewoner het wordt. Dat is het enige wat ik dit jaar heb geleerd bij dat vak."

Iris lachte, en dacht erover na, en lachte toen niet meer. Ze keek naar de lichte plek op de muur en vroeg zich af hoe zij er zelf uit zou zien in die lijst.

* * *

Die avond, toen Sofia naar haar kamer was gefietst, zat Iris aan de laptop.

Ze zocht. Ze las. Ze las lang.

Om half twaalf boekte ze een consult. Een plastisch chirurg in de stad. Woensdag over drie weken.

In het vak reden van uw bezoek typte ze:

Voor mezelf.

Ze keek er lang naar. Toen typte ze er nog iets achter.

Niet voor iemand anders. Voor mezelf.

Ze klikte op verzenden.

Ze dacht aan Thomas. Aan zijn mond op haar borsten, die eerste nacht. Aan hoe hij elke lijn had gekust.

Hij zou het niet begrijpen, dacht ze. Of misschien juist wel. Hij zou zeggen dat ze al mooi was. Dat was waar. Dat was ook het probleem.

Niet omdat ze lelijk zijn, dacht ze. Omdat ik ze nooit heb gekozen.

Ze klapte de laptop dicht.

Sofia appte later: Ik blijf zondag thuis eten. Ik lieg niet over linzen. Wel over hoe vaak ik aan je badkamer denk.

Iris staarde naar het bericht tot het scherm doofde. Toen typte ze: Denk. Kus niet hardop waar je moeder bij is. En dank je.

Ze legde de telefoon op de laptop. Hand op haar borst. Ging slapen zonder beha, met het raam open, en de stad rook naar natte bladeren.

* * *

Later die nacht lag Iris nog wakker. Haar hand lag op haar borst, op de lijnen. Ze drukte niet. Ze voelde alleen.

Haar telefoon trilde. Elena: Hoe is het?

Iris typte: Ik heb een consult geboekt. Voor mezelf. Bang. Blij. Nat van iets wat geen seks was en wel.

Elena: Goed. We kijken. Als je wilt. Niet eerder.

Iris legde de telefoon weg. Schoof haar hand tussen haar benen, één keer, vond zichzelf glad, en stopte. Ze wilde het nog niet alleen.

Buiten ritselde de kastanje. Ze trok het dekbed op tot haar kin, zonder beha, en dacht aan woensdag over drie weken, en aan wie er naast haar zou zitten in de wachtkamer. Ze wist het al. Ze hoefde het niet te vragen.

* * *

Thomas kwam die zondag, na zijn lange duurloop, met een pot soep van Marie die hij had moeten beloven niet onderweg op te drinken. Hij stond in haar gang in zijn hardloopkleren, met het staal onder zijn tights dat ze niet zag maar wel wist, met zijn haar nat van de motregen en zijn kuiten rood van de kou, en zag de lichte rechthoek op het behang.

"Je hebt de foto weggehaald," zei hij.

"Sofia wil er een spiegel hangen. Een grote." Iris pakte de pot van hem aan. "Ga douchen. Je ruikt naar regen."

Toen hij uit de badkamer kwam, met een handdoek om zijn heupen, zat ze op de rand van haar bed. Ze vroeg hem te gaan liggen. Niet voor seks, zei ze. Om iets te leren.

Hij ging op zijn rug liggen. Ze legde haar oor op zijn borst en luisterde naar zijn hart, en toen ging ze rechtop zitten en keek naar hem zoals ze nog nooit naar een man had gekeken: zonder dat hij naar haar keek. Ze liet haar vingers over zijn borst gaan, door de grijze haren, over de twee tepels die hard werden van de kou van haar hand. Over zijn sleutelbeenderen. Over zijn schouders, breed, met de sproeten van dertig zomers hardlopen erop. Ze kuste zijn rechterschouder, en daarna de linker, en daarna de plek waar zijn hals in zijn borst overging, waar zijn hartslag zat.

"Wat doe je?" vroeg hij zacht.

"Ik kijk hoe het is om iemand mooi te vinden die zich niet verstopt," zei ze. "Jij verstopt nooit iets. Je ligt hier gewoon."

"Ik ben het gewend."

"Ik niet." Ze pakte zijn handen en legde ze op haar eigen borsten, over haar trui. Ze hield ze daar. "Zo voelen ze nu," zei ze. "Onthoud het. Over een paar maanden voelen ze anders, en ik wil dat iemand zich herinnert hoe ze waren."

Hij hield ze. Hij bewoog niet. Zijn handen waren warm, en zwaar, en ze trilden een beetje, en Iris zag dat hij huilde zonder geluid.

"Ik zal het onthouden," zei hij.

Ze ging naast hem liggen, met haar hoofd op zijn schouder en zijn hand op haar borst, en ze sliepen tot de straatlantaarns aangingen.

* * *

En jij?

Ik wil je deze keer iets vragen over je zintuigen. Toen Sofia die ene lijn kuste: wat voelde jij? Haar lippen? Haar adem, op een paar centimeter van die tepel? Of die duim op het heupbot, die één keer bewoog en daarna stillag?

En wat had jij gedaan, als je daar stond? Was je dichterbij gekomen? Of had je juist die stilte laten bestaan?

Wat had jij gedaan in die gang, voor die lichte plek op het behang? Je mag het delen in de reacties, of alleen met mij via nachtegaal.schrijft@gmail.com. Achter Vera zit een man, en hij is oprecht benieuwd naar jouw spiegel.

— Vera Nachtegaal